هفته‌نامه بورس یکی از اولین‌های دهمین نهاد مالی را بررسی کرد: کمک به تحقق اقتصاد مقاومتی با صندوق‌های جسورانه

Want create site? Find Free WordPress Themes and plugins.

هفته‌نامه بورس یکی از اولین‌های دهمین نهاد مالی را بررسی کرد: کمک به تحقق اقتصاد مقاومتی با صندوق‌های جسورانه

مروارید اسلامی- خبرنگار: هفته گذشته تفاهم‌نامه همکاری پنج صندوق جسورانه به‌منظور تقویت سرمایه‌گذاری در حوزه شرکت‌های دانش‌بنیان با حضور رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار، معاون علمی و فناوری رئیس‌جمهور و معاونان آن‌ها به امضا رسید. صندوق‌های سرمایه‌گذاری جسورانه هم‌اکنون در حوزه‌های فین‌تک، نانوفناوری، سلامت و دارو فعال هستند. هفته گذشته پنج صندوق ارزش‌آفرین سرآوا، […]

مروارید اسلامی- خبرنگار: هفته گذشته تفاهم‌نامه همکاری پنج صندوق جسورانه به‌منظور تقویت سرمایه‌گذاری در حوزه شرکت‌های دانش‌بنیان با حضور رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار، معاون علمی و فناوری رئیس‌جمهور و معاونان آن‌ها به امضا رسید. صندوق‌های سرمایه‌گذاری جسورانه هم‌اکنون در حوزه‌های فین‌تک، نانوفناوری، سلامت و دارو فعال هستند. هفته گذشته پنج صندوق ارزش‌آفرین سرآوا، صندوق جسورانه پارتیان، صندوق جسورانه آرمانی، صندوق سلامت رویان پارسیان و صندوق یکم آرمان آتی موافقت اصولی را دریافت کردند و راه‌اندازی شش صندوق دیگر در حال بررسی است. سرمایه پنج صندوق ۱۴۰ میلیارد تومان است که بخشی از این سرمایه توسط مؤسسان و بخشی نیز توسط بازار تأمین می‌شود.
صندوق سرمایه‌گذاری ارزش‌آفرین سرآوا به‌عنوان یکی از نخستین صندوق‌های جسورانه در کشور با سرمایه ۵۰ میلیارد تومان شکل گرفت و رسماً مجوز دریافت کرد. شرکت سرآوا از آغاز فعالیت تمرکز سرمایه‌گذاری و حمایت خود را روی شرکت‌های دانش‌بنیان قرار داده و طی پنج سال اخیر چندین کسب‌وکار مطرح و موفق مانند دیجی‌کالا، کافه بازار و شبکه تبلیغات ای‌نتورک (Anetwork) و … را در کارنامه خود قرار داده است. به گفته مدیرعامل سرآوا با راه‌اندازی این صندوق سرمایه‌گذاری، ضعف‌های قانونی فعالیت شرکت‌های سرمایه‌گذار جسورانه تااندازه‌ای کاهش پیداکرده و فرصت برای سرمایه‌گذاری سریع‌تر روی شرکت‌های دانش‌بنیان و تیم‌های مستعدتر فراهم‌شده است. هفته‌نامه بورس به مناسبت راه‌اندازی صندوق سرآوا با سعید رحمانی، مدیرعامل این شرکت، مصاحبه اختصاصی انجام داده که در ادامه می‌خوانید.

لطفاً در مورد آغاز به کار مجموعه سرآوا توضیح دهید.
«سرآوا» یک شرکت سرمایه‌گذاری ایرانی و کاملاً خصوصی است که حدود پنج سال قبل با سرمایه صد در صد داخلی تأسیس شد. هدف ما انتقال دانش و تجربه مدیریتی به کارآفرینان به‌خصوص در حوزه تجارت الکترونیک، بخش‌های تکنولوژی‌محور و دانش‌محور بود و از ابتدا به دنبال ایجاد الگوهای موفق و ارزش‌آفرین بودیم. برای این کار، یک تیم کوچک متشکل از افراد خبره و با تجربه کارآفرینی تشکیل دادیم که بتوانند کارآفرینان جوان را در ایجاد کسب‌وکارهای موفق همراهی کنند. این تیم در حال حاضر نزدیک به ۵۰ نفر است.
هدف ما تمرکز روی تیم‌ها و کمک به رشد استعدادهای جوان است و خوشبختانه با استقبال خوب کارآفرینان و مساعد شدن فضای کار، این حرکت با نتایج خوبی روبه‌رو شده است.
نکته اینکه سرآوا صرفاً یک شرکت سرمایه‌گذاری نیست بلکه مدل‌های حمایتی مختلفی برای توانمندسازی شرکت‌های دانش‌بنیان تحت پوشش را انجام می‌دهد. توسعه تکنولوژی،استراتژی کسب‌وکار و بازاریابی، طراحی محصول و مدیریت امور مالی و حقوقی ازجمله مدل‌های حمایتی هستند که توسط تیم‌های حرفه‌ای سرآوا به شرکت‌های دانش‌بنیان سرمایه‌گذاری شده ارائه می‌شود.

و در این مدت چه کارهایی انجام دادید؟
وقتی‌که در سال ۱۳۹۱ شروع به کار کردیم، چشم‌انداز و دورنمای مناسبی در فضای اقتصادی کشور وجود نداشت. با تحلیل دقیق بازار با تعدادی از تیم‌های مستعد موجود در فضای اینترنتی ایران کار را آغاز کردیم. دیجی‌کالا، کافه‌بازار و شبکه تبلیغات ای‌نتورک (Anetwork)، ازجمله مجموعه‌هایی بودند که توسط کارآفرینان توانمند و مستعد ایجادشده و ازنظر ما شروع مناسبی به نظر می‌رسیدند. از طرف دیگر برای شکل دادن به اکوسیستم کارآفرینی نیاز به تکمیل حلقه پرورش شرکت‌های نوپا بود و به همین دلیل ایده «شتاب‌دهنده آواتک » با حمایت بخش دانشگاهی و علمی کشور به اجرا درآمد.

انتخاب‌های خود را برای سرمایه‌گذاری چگونه انجام می‌دهید؟ آیا معیارهای خاصی دارید؟
هر شرکت سرمایه‌گذاری باید محور یا حوزه‌هایی را انتخاب کند. حوزه انتخابی ما، فناوری اطلاعات، محتوا، فین‌تک و… بود که بعداً گسترش یافت و حوزه نانو، علوم همگرا و بازی‌ها هم به آن اضافه شد. در حال حاضر روی بخش‌های مختلف مبتنی بر حوزه تکنولوژی متمرکز شده‌ایم. اما به نظر من مسئله مهم‌تر از حوزه فعالیت، «تیم» است. ما همیشه به دنبال همکاری طولانی‌مدت با تیم‌های کارآفرین کارا بوده‌ایم که توانایی، درک و استعداد آن‌ها برای جذب ایده‌ها و روش‌های کار جدید بالا بوده و خصوصیات ارزش‌آفرینی و کارآفرینی قوی را داشته باشند. البته سرمایه‌گذاری در کسب‌وکارهای نوپا ریسک نسبتاً بالایی دارد، کسب‌وکاری که در حال رشد است و هنوز نتیجه قطعی فعالیت آن مشخص نیست، و الزاماً همه آن‌ها هم به موفقیت نمی‌رسند، آنچه احتمال موفقیت را بیشتر و احتمال ریسک را کمتر می‌کند توجه به کارآفرینان و بنیان‌گذاران یک کسب‌وکار نوپاست، به معنای دیگر سرمایه‌گذاری سرآوا روی کارآفرینان انجام می‌شود و پس‌ازآن تمرکز بر توانمندسازی آن‌هاست، به همین جهت اصل سرمایه‌گذاری جسورانه (ارزش‌آفرین)، موضوع مربی‌گری و کمک به تیم‌های مدیریت و مؤسسان کسب‌وکارهای نوپا است. این کار پروسه‌ای چندین ساله است تا شرکت‌ها بتوانند با سرعت بیشتری به موفقیت برسند.

پس از اتمام دوره چندین ساله،‌ چه اتفاقی می‌افتد؟
پروسه‌ای که شرکت‌های سرمایه‌گذاری جسورانه معمولاً طی می‌کنند، طبق اساسنامه یا امیدنامه آن‌ها است. آن‌ها برای دو یا سه سال نخست سرمایه‌گذاری می‌کنند و برای سال چهارم و پنجم سرمایه‌ها را رشد می‌دهند و سال ششم و هفتم به دنبال روش‌های خروج هستند. به این معنی که بعضی از آن‌ها وارد بورس شده و یا با شرکت‌های دیگر ادغام می‌شوند.

یعنی شما شرکت را آماده و بارور می‌کنید و وقتی به سودآوری مشخصی رسید، در فرابورس یا بورس عرضه می‌کنید؟
در کشورهای اروپایی یا حتی چین، ژاپن و یا هندوستان چنین اتفاقی می‌افتد یعنی شرکت‌های VC ( مخفف venture capital) تلاش می‌کنند با انتقال دانش مدیریتی و سرمایه‌گذاری به شرکت‌های نوپا یا شرکت‌های دانش‌بنیان کمک کنند که آن‌ها در یک بازه ۵ تا ۱۰ ساله وارد بورس شوند یا مسیرهای خروج دیگری را طی کنند. در ایران اما هنوز در آغاز راه هستیم و حتی زمانی که کار را شروع کردیم هنوز راه‌های خروج چندان روشن نبود. ما در سرآوا محدودیت زمانی ( برای خروج ) برای شرکت‌هایی که کار را با آن‌ها شروع کردیم قائل نشدیم قطعاً امروز مثال‌های موفقی از شرکت‌های دانش‌بنیان وجود دارند اما هنوز امکان ورود به بورس را ندارند. مطمئن هستم فراهم شدن فضای ورود شرکت‌های نوپا به بورس یا فرابورس دستاورد بزرگی است و باعث افزایش شفافیت و اعتماد به این شرکت‌ها خواهد شد و تصورم این است با ایجاد صندوق‌های جسورانه که یک اقدام عملی بین دولت و سازمان بورس است رسماً این همکاری‌ها بیشتر شود و حتی یک تابلو برای شرکت‌های دانش‌بنیان در بورس به وجود بیاید.

در ایجاد صندوق‌های جسورانه چه نقشی داشتید؟
ما در تدوین اساسنامه صندوق سرمایه‌گذاری جسورانه تجربه خودمان را در اختیار معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری و سازمان بورس گذاشتیم. چون وقتی ما شروع به کار کردیم، این صندوق‌ها و امکان تأسیس آن‌ها در ایران وجود نداشت. ما مدارک، اسناد و اساسنامه داخلی خودمان را که برای چنین صندوقی (اما برای شرکت سهامی خاص) تدوین‌شده بود، در اختیار سازمان بورس گذاشتیم و با شرکت در جلسه‌های متعدد، به تدوین اساسنامه و شکل‌دهی به مدل این کار و بومی‌سازی آن در ایران کمک کردیم. البته همکاری ما با معاونت علمی به‌منظور شکل‌دهی به زیست‌بوم کارآفرینی، اشتغال‌زایی و توسعه کسب‌وکارهای دانش‌بنیان از گذشته وجود داشته مثلاً ما یک شتاب‌دهنده راه‌اندازی کردیم و بعد تجربه‌مان را در اختیار دیگران گذاشتیم و الان شاهد آن هستید که ۱۵ شتاب‌دهنده در کشور وجود دارد.

روش سرمایه‌گذاری و حمایت در صندوق‌های جسورانه چگونه است؟
روش کار به این صورت است که ابتدا یک حوزه را انتخاب کرده و طبق امیدنامه، عرصه‌های سرمایه‌گذاری را مشخص می‌کنیم که در مورد سرآوا عبارت‌اند از حوزه‌های فناوری اطلاعات، محتوا، فین‌تک (استارت‌آپ‌های حوزه مالی)، بیوتکنولوژی و نانوتکنولوژی که همه حوزه‌های تکنولوژی‌محور و دانش‌بنیان هستند. پروسه سرمایه‌گذاری به این نحو است که تیمی که یک ایده دارد، به ما مراجعه می‌کند و ما آن را بررسی می‌کنیم و پس از طی مراحلی، اعلام می‌شود که این ایده برای رفتن به مرحله بعدی آماده است. در مرحله بعد، کمیته سرمایه‌گذاری با جزئیات بیشتری ایده و تیم را مورد تحلیل قرار می‌دهد که در اینجا «تیم» از اهمیت بالایی برخوردار است. سپس توافق‌نامه چارچوب مبنایی (Term Sheet) امضا می‌شود. تمرکز داخلی ما بر انتقال تجربه و حمایت از تیم کارآفرینی و ارائه سرمایه هوشمند است. سرمایه هوشمند به معنای سرمایه‌ای است که اگر در کنار شما قرار گیرد، تجربه‌های مختلفی را منتقل می‌کند، از تکنولوژی گرفته تا استراتژی کسب‌وکار، روش‌های جذب نیروی انسانی، طراحی محصول و… . وقتی چارچوب مبنایی امضا می‌شود،‌ یک بازه زمانی یک تا سه ماهه برای راستی‌آزمایی در پنج زمینه مالی، بازرگانی، حقوقی تکنولوژی و منابع انسانی قرار می‌دهیم. عمدتاً نتایج راستی آزمایی نمایانگر ریسک در این بخش‌هاست به دنبال این موضوعات ما یک برنامه ۱۰۰ روزه مشخص می‌کنیم که تیم تغییرات لازم را اعمال کند. مرحله بعد، امضای قراردادهای نهایی است که ما بر اساس الگوی جهانی، یک سیستم و پروسه در ایران ایجاد کردیم؛ سه قرارداد اصلی وجود دارد که عبارت‌اند از توافق‌نامه سهامداران، توافق‌نامه خرید یا انتقال سهام و مهم‌تر از این‌ها، توافق‌نامه خدمتی تیم مؤسس است که معمولاً بین سه تا پنج سال تعهد می‌کنند که در شرکت بمانند و سهام خود را نفروشند. پس از نهایی شدن قراردادها، سرمایه‌گذاری آغاز می‌شود که معمولاً ۱۸ ماه طول می‌کشد. ممکن است دو یا سه بار روی یک تیم سرمایه‌گذاری انجام شود. البته باید توجه داشت که طرح‌های کسب‌وکار یک چارچوب کلی دارند اما ممکن است تغییراتی در آن‌ها با توافق هیئت‌مدیره صورت گیرد. لازم به ذکر است که ما شرکت‌ها را ارزش‌گذاری هم می‌کنیم. اما موضوع این است که تمام سرمایه این‌گونه شرکت‌ها نامشهود بوده و روش‌های ارزش‌گذاری آن‌ها با شرکت‌های دیگر متفاوت است. در این زمینه هم تجربه زیادی در کشور وجود ندارد.

خطر این سرمایه‌گذاری در چیست؟
نکته کلیدی در این مدل کار لزوم ایجاد اعتماد بین سرمایه‌گذار و کارآفرین است و خطر محسوب نمی‌شود و عنوان “سرمایه‌گذاری خطرپذیر” برای آن چندان مناسب نیست چراکه این یک خطر دوطرفه است. این رابطه برمبنای اعتماد، اصول انسانی و شناخت از کار بنا می‌شود. اگر ما نتوانیم با بنیان‌گذار و مؤسسان این‌گونه شرکت‌ها کار کنیم و به آن‌ها اعتماد و کمک کنیم، بازنده هستیم. موفقیت سرمایه‌گذاری جسورانه به اعتماد و رابطه درازمدت سرمایه‌گذار و کارآفرین (مؤسس) وابسته است. آن‌ها با هم پیش می‌روند و تصمیم‌های اساسی را با هم می‌گیرند و این اصلاً ربطی به میزان سهام هریک ندارد. تیم و رابطه از ایده هم مهم‌تر است.

آینده صندوق‌های جسورانه را در ایران چطور می‌بینید؟
شکل‌گیری پنج صندوق جسورانه اتفاق بسیار خوبی است و امیدواریم که تجارب خوبی در این حوزه داشته باشیم.شکل‌گیری این صندوق‌ها باعث می‌شود توجه سرمایه‌گذارانی از بخش‌های مختلف متوجه اکوسیستم کارآفرینی شده و این موضوع سبب رشد بیش‌ازپیش اکوسیستم خواهد شد. باید توجه داشت که این سرمایه‌گذاری‌ها درازمدت است و کمتر از ۱۰ سال به نتیجه نمی‌رسند و نگه‌داشتن یک رابطه درازمدت هم دشوار است.
موضوع مهم تأسیس این صندوق‌ها است. مسئله‌ای که در چند سال گذشته مطرح نبود و به رسمیت هم شناخته نمی‌شد اما امروز رسانه‌ها، سازمان بورس و معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری به آن پرداخته‌اند. در این میان بسیار اهمیت دارد که نتایج مثبتی از این حرکت حاصل شود و تجربه ارزش‌آفرینی جسورانه وجه منفی پیدا نکند. اگر همفکری داشته باشیم و به مثال‌های موفق داخلی و جهانی هم توجه کنیم، این صندوق‌ها تأثیر بسزایی بر اقتصاد خواهند داشت. در آن صورت بسیاری از آرزوها را بدون وابستگی به درآمد نفت و گاز می‌توان محقق کرد. این آغاز کار است و اگر در ایران خلاقیت مجال پرورش پیدا کند، می‌توانیم جزو بهترین‌های دنیا باشیم. ایرانی‌ها در داخل و خارج توانسته‌اند کارهای خلاقانه تکنولوژی‌محور بزرگ و قابل‌توجهی انجام دهند که تعداد آن نسبت به جمعیت بالاست. تشکیل صندوق‌های جسورانه و اقدامت تکمیلی جهت رشد و پایداری اکوسیستم کارآفرینی ایران شرایطی را فراهم می‌آورد که بسیاری از نخبگان و تحصیل‌کرده‌هایی که طی سال‌های گذشته برای تحقق و پرورش ایده خود از ایران رفته‌اند، مهاجرت معکوس داشته و گزینه بازگشت را جدی‌تر دیده و از طرفی فرار مغزها در جوانان به میزان قابل‌توجهی کاهش یابد. برای کسب‌وکارهای نوپای تکنولوژی و دانش‌محور که نیاز به کارآفرینی و ارزش‌آفرینی دارند، با یادگیری روش‌های جدیدی که طی ۱۰ سال گذشته ایجاد شده‌اند، می‌توانیم نوآور باشیم؛ زیرا موتور محرک تغییر برای پیاده‌سازی اقتصاد مقاومتی، افزایش کسب‌وکارهای کوچک و متوسط است. بعضی از کسب‌وکارهای کوچک امروز در آینده تبدیل به غول‌های بزرگی خواهند شد به همین دلیل ارزش‌گذاری کسب‌وکارهای نوپا در طول زمان محاسبه می‌شود.

میزان سرمایه صندوق چقدر است؟
این نخستین بار است که صندوق جسورانه در ایران شکل‌گرفته به همین دلیل ما مبلغ ۵۰ میلیارد تومان را پیشنهاد دادیم که ۱۰ میلیارد آن را شرکت سرآوا سرمایه‌گذاری می‌کند و پنج میلیارد آن را مؤسسان می‌گذارند و ۳۵ میلیارد آن را برای پذیره‌نویسی در نظر گرفته‌ایم. اما در خصوص اینکه این مبلغ کافی است یا خیر، باید بگویم این مبلغ بسیار کم است؛ حتی پنج صندوق هم برای کشور کم است ولی می‌توانیم به‌مرور رقم را بیشتر کنیم. اتفاقی که برای اقتصاد کشور بسیار اهمیت دارد، موضوعی است که آقای ربیعی وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی اعلام کردند. طبق گفته ایشان برای ایجاد هر فرصت شغلی در کشور بین ۲۰۰ میلیون تا سه میلیارد تومان (بسته به نوع شغل و بزرگی و کوچکی کارگاه) هزینه دارد، درحالی‌که در همین فضا بدون دریافت مبلغی از دولت فقط در دیجی‌کالا حدود ۱۸۰۰ شغل ایجادشده است. خوب است بدانید در کره جنوبی ۷۰ درصد شغل‌ها توسط استارت‌آپها (شرکت‌های کسب‌وکارهای نوپای دانش‌بنیان)‌ ایجادشده یا در چین ۱۳.۲ میلیون و یا در ژاپن ۱.۲ میلیون شغل توسط کسب‌وکارهای دانش‌بنیان ایجادشده است. ویژگی ذاتی این کسب‌وکارها خلق ارزش و اشتغال‌زایی با کمترین هزینه است. بنابراین این نوع سرمایه‌گذاری می‌تواند رونق مضاعفی به اقتصاد کشور بدهد. از طرف دیگر کارآفرینی با فرهنگ مردم ما بیگانه نیست و ایرانیان از سالیان دور کارآفرین بوده‌اند.

به عنوان سؤال آخر فکر می‌کنید که سرمایه‌گذاری خارجی هم می‌تواند به کارآفرینی از این نوع کمک کند؟
اگر موضوع فقط سرمایه‌گذاری مالی صرف باشد، در ایران سرمایه‌های فراوانی داریم اما چنانچه با راهکارها و چارچوب‌های صحیح، سرمایه داخلی و خارجی با تعهد به دانش فنی و تجربه مدیریتی به توانمندسازی کسب‌وکارهای ملی منجر شود، قطعاً کمک‌کننده خواهد بود. در غیر این صورت سرمایه‌گذاری که منجر به مشارکت و رشد کارآفرینان محلی نشود و صرفاً جهت به تملک درآوردن شرکت‌های دانش‌بنیان ایرانی یا رقابت نابرابر با آن‌ها باشد، کمکی به توسعه اقتصاد نخواهد کرد.

Did you find apk for android? You can find new Free Android Games and apps.
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

دوست دارید به بحث ملحق شوید؟
Feel free to contribute!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *